Rocznica wysadzenia mostu w Skawcach (zdjęcia i wideo)

Dziś cieszymy się widokiem Jeziora Mucharskiego, ale wiele osób pamięta jak po jego dzisiejszym dnie prowadziły linie kolejowe do Krakowa i… Wadowic. Okazja, aby o tym przypomnieć jest szczególna. Mija właśnie równo 10 lat od jednego z historycznych momentów podczas budowy zbiornika – wysadzenia mostu kolejowego w Skawcach.

Prace związane z modernizacją linii kolejowej nr 97 na odcinku Stryszów–Zembrzyce przyniosły znaczące zmiany w krajobrazie okolic Jeziora Mucharskiego. Stary fragment trasy kolejowej, biegnący przez ten teren, został całkowicie rozebrany, a w jego miejsce powstał nowy, blisko 10-kilometrowy odcinek dostosowany do współczesnych potrzeb transportowych.

Nowa linia została poprowadzona wzdłuż wschodniego brzegu zbiornika wodnego, który w tamtym czasie funkcjonował jeszcze pod nazwą Zbiornik Świnna Poręba. Dzięki tej zmianie możliwe było ominięcie terenów, które w wyniku budowy zapory zostały zalane. Kluczowym elementem nowej trasy są dwa imponujące mosty: czteroprzęsłowy most w Dąbrówce, o długości 234 metrów oraz siedmioprzęsłowy most w Zembrzycach, mierzący aż 400 metrów.

Nowe konstrukcje zostały zaprojektowane tak, aby zapewnić bezpieczeństwo i sprawną przeprawę nad wodami Jeziora Mucharskiego, jednocześnie wpisując się w malowniczy krajobraz regionu.

Precyzyjna rozbiórka

27 listopada 2014 roku przeprowadzono spektakularną operację rozbiórki starego mostu kolejowego na rzece Skawie, położonego przy nieistniejącej już stacji kolejowej Skawce. Ten trzyprzęsłowy obiekt, wykonany z blisko 370 ton stali i oparty na masywnych betonowych podporach, przeszedł do historii w kontrolowanej eksplozji.

Do wysadzenia mostu użyto aż 300 kg dynamitu. Przygotowania do operacji trwały 1,5 tygodnia – w tym czasie wywiercono 260 otworów, w których umieszczono ładunki wybuchowe. Proces zakładania ładunków wymagał dwóch dni intensywnej pracy. Sama eksplozja przebiegła w zaplanowany sposób – ładunki detonowano w milisekundowych interwałach czasowych, co pozwoliło na kontrolowane uszkodzenie konstrukcji.

W wyniku wybuchu rozsadzono podpory i przyczółki, a sam most osunął się o 2-3 metry. Dzięki precyzyjnemu planowi i ścisłemu nadzorowi operacja przebiegła zgodnie z założeniami, minimalizując wpływ na otoczenie.

Po eksplozji stalowe elementy mostu zostały przeznaczone do dalszej obróbki. Rozpoczęto cięcie konstrukcji przy użyciu specjalnych nożyc, co pozwoliło na sprawne usunięcie pozostałości po obiekcie.

To nie było pierwsze wysadzenie w historii

Miłośnicy historii pamiętają, że wysadzenie mostu w Skawcach w 2014 roku nie było pierwszym takim wydarzeniem w dziejach tej miejscowości. W mroźną noc z 29 na 30 grudnia 1944 roku grupa dziesięciu partyzantów Armii Krajowej, dowodzona przez por. sap. inż. Tadeusza "Jędrzejewskiego" Studzińskiego, wraz z trzema Rosjanami przeprowadziła właśnie w Skawcach akcję sabotażową. Ich celem był strategiczny most kolejowy, kluczowy dla niemieckiego transportu wojskowego.

Partyzanci zakradli się w okolice mostu, aby podłożyć ładunki wybuchowe. 140 kg trotylu wystarczyło, by most został zniszczony, przerywając na 18 dni ruch pociągów. Niemieckie transporty kolejowe doznały poważnych opóźnień, co utrudniło przemieszczanie się składów wojskowych. Co najważniejsze, akcja zakończyła się pełnym sukcesem – wszyscy uczestnicy bezpiecznie wrócili z miejsca operacji.

W 1984 roku, 40 lat po tym wydarzeniu, brawurową akcję uczczono tablicą pamiątkową wmurowaną w ścianę budynku dworcowego w Skawcach. Ten historyczny, mający swój urok  budynek, który służył okolicy przez 128 lat, został zburzony 19 kwietnia 2012 roku.

Tablica jednak przetrwała – obecnie znajduje się na osiedlu Borowina w Skawcach, przypominając o odwadze partyzantów i ich wkładzie w walkę z okupantem.