Czym są antyoksydanty?

Antyoksydanty zwane też przeciwutleniaczami to cząsteczki, które są bardzo ważne dla zdrowia naszego organizmu, jednak dla wielu osób nazwa ta dalej brzmi bardzo tajemniczo. To właśnie od przeciwutleniaczy zależy jak szybko będziemy się starzeć. Co warto o nich wiedzieć i w czym je znajdziemy?

Przeciwutleniacze to cząsteczki, które zwalczają wolne rodniki w Twoim ciele. Wolne rodniki mogą wyrządzić w naszym organizmie duże szkody, jeśli ich poziom jest zbyt wysoki. Są one powiązane z wieloma chorobami, w tym cukrzycą, chorobami serca i rakiem. Twoje ciało ma własne mechanizmy obronne, które powstrzymują wolne rodniki właśnie przy pomocy przeciwutleniaczy. Ich bogatym źródłem jest też jednak żywność, szczególnie owoce i warzywa oraz inne produkty roślinne. Szczególnie witaminy E i C są bardzo skutecznymi przeciwutleniaczami. Przeciwutleniacze znajdziemy również w żywności w postaci konserwantów - wydłużają one okres przydatności do spożycia.

W naszym ciele nieustannie powstają wolne rodniki. Bez przeciwutleniaczy bardzo szybko spowodowałyby one poważne szkody, ostatecznie prowadzące do śmierci. Wolne rodniki mają też jednak pozytywne strony - pełnią ważne funkcje, które są niezbędne dla zdrowia. Nasze komórki odpornościowe potrzebują wolnych rodników do zwalczania infekcji. Żeby być zdrowym, nasze ciało musi utrzymywać równowagę pomiędzy poziomem wolnych rodników i przeciwutleniaczy. Kiedy liczba złych związków przewyższa jednak liczbę przeciwutleniaczy, może to prowadzić do stanu zwanego stresem oksydacyjnym.

Kiedy nasze ciało znosi stres oksydacyjny przez długi czas, może to prowadzić do uszkodzeń w DNA. Czasami prowadzi to nawet do śmierci komórki. Według naukowców uszkodzenia w DNA mogą zwiększać ryzyko zachorowania na raka, ale też odgrywają kluczową rolę w procesie starzenia.

Istnieje dużo czynników związanych ze stylem życia, stresem i środowiskiem, które sprzyjają tworzeniu się zbyt dużej ilości wolnych rodników i stresu oksydacyjnego, w tym:

• zanieczyszczenie powietrza
• palenie papierosów
• spożycie alkoholu
• toksyny
• wysoki poziom cukru we krwi
• wysokie spożycie wielonienasyconych kwasów tłuszczowych
• promieniowanie, w tym nadmierne opalanie
• infekcje bakteryjne, grzybicze lub wirusowe
• intensywne ćwiczenia, które prowadzą do uszkodzenie tkanek
• niedobór przeciwutleniaczy

Przedłużający się stres oksydacyjny prowadzi do zwiększonego ryzyka wystąpienia negatywnych skutków zdrowotnych, dlatego właśnie tak ważne jest spożywanie odpowiednich ilości zwalczających ich antyoksydantów.

Przeciwutleniacze są niezbędne do przetrwania wszystkich żywych istot. Nasze ciało wytwarza własne przeciwutleniacze, takie jak przeciwutleniacz glutation. Również rośliny i zwierzęta posiadają własne mechanizmy obronne przed wolnymi rodnikami i uszkodzeniami oksydacyjnymi. Dlatego przeciwutleniacze znajdują się we wszystkich pełnowartościowych pokarmach pochodzenia roślinnego i zwierzęcego.

Ważna jest oczywiście odpowiednia podaż przeciwutleniaczy. Najważniejsze wśród witamin są C i E. Jednak w żywności występuje wiele innych przeciwutleniaczy. Odgrywają one ważną rolę dla naszego ogólnego samopoczucia. Korzyści zdrowotne związane z dietą bogatą w warzywa i owoce w dużej mierze opierają się właśnie na dużej zawartości antyoksydantów w tych produktach. Produkty takie jak jagody, zielona herbata, kawa i ciemna czekolada są znane jako wyjątkowe dobre źródła przeciwutleniaczy. Antyoksydanty posiadają również produkty mięsne i ryby, ale w mniejszym stopniu niż owoce i warzywa.

Przeciwutleniacze dzielimy na te rozpuszczalne w wodzie i w tłuszczach. Przeciwutleniacze rozpuszczalne w wodzie działają w płynie wewnątrz i na zewnątrz komórek, podczas gdy rozpuszczalne w tłuszczach działają głównie w błonach komórkowych.

Wiele substancji, które są przeciwutleniaczami, posiada również inne funkcje. Warto wspomnieć o kurkuminoidach w kurkumie i oleokantalu w oliwie z oliwek z pierwszego tłoczenia. Substancje te funkcjonują jako przeciwutleniacze, ale wykazują też silne działanie przeciwzapalne. Dlatego właśnie warto posiadać je w swoich szafkach i dodawać do potraw. Atrakcyjną ofertę na oliwę z oliwek z pierwszego tłoczenia ma obecnie nowa gazetka Dino  - warto zrobić zapasy!

Stosując dietę bogatą w różne produkty, dostarczymy ciału przeciwutleniaczy z różnych źródeł.