O ptakach w naszym ogrodzie. Z Katarzyną w ogrodzie (VII)

Ptaki są niezastąpionym elementem naszych ogrodów, nie tylko dodając uroku krajobrazowi, ale także odgrywając kluczową rolę w ekosystemie. Te małe stworzenia pomagają utrzymać naturalną równowagę, likwidując szkodniki roślin i rozsiewając nasiona. Aby jednak cieszyć się ich obecnością, warto poznać ich potrzeby i zapewnić im odpowiednie warunki do życia.

Ptaki które występują w naszych ogrodach możemy podzielić na trzy grupy: owadożerne, roślinożerne i wszystkożerne. Ptaki owadożerne swój pokarm zdobywają w locie, z powierzchni roślin oraz wierzchniej warstwy gleby. Część ptaków owadożernych odlatują na zimę, te które pozostają (np. sikory bogatki, sikory modre i ubogie, pełzacze, dzięcioły duże, kowaliki czy strzyżyki) również w okresie jesienno-zimowym żywią się owadami zimującymi w postaci poczwarek, jaj czy gąsienic ukrytych szczelinach kory lub pod jej powierzchnią.

Pokarm ptaków roślinożernych stanowią nasiona, w tym także nasiona roślin niepożądanych (chwastów).

Najliczniejszą grupę ptaków stanowią owadożercy, którzy są naszymi największymi sprzymierzeńcami gdyż likwidują wiele szkodników roślinnych. Ptaki zjadają wszystkie stadia rozwojowe szkodliwych owadów (jaja, larwy, poczwarki oraz osobniki dorosłe).

Aby ptaki zamieszkały w naszym ogrodzie musimy zapewnić im dobre warunki i urządzenia: budki lęgowe, poidła, karmniki. Skrzynki lęgowe rozwieszamy w okresie jesienno-zimowym. Warto prace te wykonać jesienią, gdyż niektóre gatunki dziuplaków zimują w zacisznych miejscach i mogą do tego celu wybrać zawieszone budki lęgowe. Otwór wlotowy należy usytuować w miejscach osłoniętych, od strony wschodniej, południowej lub południowo-wschodniej - kierunków z których deszcz najmniej zacina. Ważnym zabiegiem jest coroczne czyszczenie skrzynek z resztek starych gniazd.

Niezbędnym elementem wyposażeniu ogrodu są zbiorniki przeznaczone do pojenia i kąpieli ptaków. Powinny one mieć średnicę powyżej 25 cm i głębokość około 2 do 5 cm.

Koniecznym wyposażeniem ogrodów są karmniki. Mogą być one naziemne lub nadziemne. Karmniki naziemne to miejsce żerowania kosów, szpaków, drozdów, kwiczołów, rudzików, trznadli, wróblów i mazurków. Karmniki nadziemne umożliwiają wyłożenie karmy na różnych wysokościach. Wszystkie karmniki powinny być tak usytuowane aby ograniczyć do minimum możliwość ataku drapieżników.

Karmę powinniśmy zapewnić sikorą, kowalikom czy dzięciołom wykonując specjalne konstrukcje do jej zawieszenia (karma tłuszczowa). Mogą to być odwrócone pojemniki lub pnie z odpowiednio wydrążonymi otworami do umieszczenia pokarmu. Kule tłuszczowe do zawieszenia na drzewie lub tarasie można wykonać samemu, potrzebne będą: smalec lub łój (bez soli i dodatków), ziarna słonecznika, dyni, siemię lniane, orzechy, ziarna zbóż itp., skórka z pomelo, pomarańczy lub połówka kokosa.

Wykonanie:

1. Przygotuj tłuszcz, nasiona, skórkę i sznurek
2. Przewlecz sznurek przez zrobione otwory w skórce
3. Rozpuść tłuszcz i dosyp nasiona
4. Przełóż mieszankę do skórki jak lekko ostygnie
5. Odstaw do zastygnięcia tłuszczu

Starajmy się unikać kuli z plastikową siateczką, stanowi ona niebezpieczeństwo zaczepienia się małych nóżek ptaszków.

Czym dokarmiać ptaki zimą?
Słonecznik – najpewniejszym pokarmem dla większości gatunków będzie wysokokaloryczny słonecznik .
Owoce – jabłka, gruszki, śliwki lub winogrona pokrojone na kawałki najbardziej będą smakować kosom, kwiczołom, a także bogatkom i dzięciołom.
Warzywa – gotowane bez soli małe kawałki ziemniaków, buraki, marchew i pietruszka będą dobrym pokarmem dla kaczek i łabędzi, a także bażantów i kuropatw.
Biały ser – przysmak kosów, kwiczołów, dzięciołów i sikor.
Orzechy włoskie, laskowe, ziemne niesolone – wysokokaloryczny pokarm, który będzie smakował wielu gatunkom.
Kasza jęczmienna, kasza gryczana niepalona, kukurydza, ziarna zbóż.
Słonina (niesolona) – będą przysmakiem sikorek, kowalików i dzięciołów. Po dwóch tygodniach należy wymienić na świeży kawałek.
Gotowe mieszanki/ karmy dla ptaków
Woda – jeśli to możliwe wystawmy poidełko ze świeżą, ciepłą wodą i regularnie sprawdzajmy, czy jest czysta i nie zamarzła.