Postawa akceptująca w wychowaniu dziecka

Przyjęcie tej postawy pomaga w wychowaniu dziecka, w kształtowaniu jego osobowości, ról jakie będzie pełnić w życiu, sprzyja nawiązywaniu więzi emocjonalnych oraz wykształca u potomka umiejętność wyrażania własnych uczuć.

Postawę akceptującą wyróżnia przede wszystkim okazywanie dziecku uczuć, szczególnie miłości, zainteresowania oraz cierpliwość. Rodzice przyjmują dziecko takie, jakie ono jest naprawdę, a więc ze wszystkimi jego zaletami i wadami. Kontakt z nim jest dla nich przyjemnością. Cieszą się z jego istnienia, są zadowoleni, szczęśliwi. Starają się poznać i zaspokoić jego potrzeby. Przez akceptację rodzice dają dziecku poczucie bezpieczeństwa.

Rodzice akceptujący dziecko wiedzą, iż jest ono odrębną osobą, potrzebującą niezależności, dlatego też wraz z jego rozwojem dają mu rozumną swobodę. Pozwalają mu np. pracować, bawić się z dala od nich, odkrywać i rozwijać swoje zainteresowania oraz zdolności. Nie oznacza to wcale, że wtedy przestają się interesować dzieckiem. Wręcz przeciwnie kierują potomkiem na tyle, na ile jest ono potrzebne do mądrego wychowania.

Postawa akceptująca skłania rodziców do obiektywnej oceny dziecka. Sprawia ona również, iż dziecko jest na ogół wesołe, lojalne, zrównoważone emocjonalnie, dobrze czuje się wśród ludzi, ma przyjaciół, współczuje innym, jest zdolne do niesienia pomocy drugiemu człowiekowi, wykazuje się pomysłowością do tworzenia czegoś pięknego.

Postawa akceptująca nie jest bezkrytyczna wobec dziecka. Rodzice dostrzegają u niego zarówno zalety jak również wady. Dobre strony u dziecka pielęgnują, zaś złe starają się razem z nim pokonać. Choć dla rodziców dziecko jest wyjątkowe, wiedzą, że może popełniać błędy. Ważne jest to, aby z nich wyciągać jedynie słuszne wnioski, poprawiać się i dążyć do doskonałości.

Rodzice akceptujący nie rozpieszczają swojego dziecka, nie spełniają bezmyślnie wszystkich jego zachcianek. Nie ulegają też kaprysom swojego potomka. Racjonalnie wartościują co jest dziecku naprawdę potrzebne do jego wszechstronnego rozwoju, a co jest niekonieczne.

Postawa akceptująca rodziców nie pozwala im spoglądać na dziecko tak jak na własność, mającą zapewnić ich własne ambicje, czy też oczekiwania. Nie patrzą również na swego potomka jak na konieczność, której należy zaradzić. Rodzice patrzą na dziecko jak na najcenniejszy dar, za który są szczególnie odpowiedzialni.

Ważny jest tutaj stosunek emocjonalny oraz więź uczuciowa do dziecka. To one wyznaczają sposób odnoszenia się do niego, decydują o jakości stawianych mu wymagań, a także o formach sprawowanej nad nim opieki i kontroli. Istotne jest nie tylko to, co rodzice myślą o swoim dziecku, ale głównie to jakie uczucia towarzyszą im również podczas tego procesu myślowego oraz jakie to wszystko rodzi konsekwencje w działaniu wobec potomka.

Rodzice, którzy przyjęli postawę akceptującą w wychowaniu dziecka powinni odznaczać się stałością, ale również elastycznością, która pozwala umiejętnie dostosować rodzaje wymagań i formy kontroli nad dzieckiem do fazy rozwoju, w jakiej się ono znajduje w danym momencie życia.

Kazimierz Surzyn

Źródła:

1. Ks. Pezda L., Kochać mądrze, Kraków 2008.

2. Kuczkowski S., Strategia wychowania, Kraków 1986.

3. Ziemska M., Postawy rodzicielskie, Warszawa 1973.

4. Ziemska M., Rodzina a osobowość, Warszawa 1979.

5. Misiewicz H., Rola rodziny w kształtowaniu postaw, Warszawa 1986.