Pomnik na cmentarzu wojennym na Wysokiej przejdzie remont

Wkrótce gruntowny remont przejdzie pomnik na cmentarzu wojennym w Wysokiej, na którym pochowani są żołnierze walczący w pierwszych dniach września 1939 roku z niemieckim okupantem. Pieniądze na ten cel przekazała kancelaria Prezesa Rady Ministrów.

Położona pod Jordanowem Wysoka jest jedną z miejscowości, w której w pierwszych dniach II wojny światowej doszło do jednej z najcięższych bitew. Już 1 września, po meldunkach informujących na tarciu niemieckiej kolumny pancernej na Orawie, na zagrożony odcinek frontu została skierowana 10 Brygada Kawalerii Zmotoryzowanej dowodzona przez płk Stanisława Maczka. Oddziały 10 BK wspierane przez 1 Pułk Piechoty KOP zajęły stanowiska obronne na wzgórzu Wysoka i Ludwiki, powstrzymując pierwsze przygotowawcze natarcie. W ogniu polskich dział przeciwpancernych załamał się pierwszy niemiecki atak. Kolejne natarcie zmusiło polskie oddziały na opuszczenia linii obrony.

W bitwie poległo łącznie 58 polskich żołnierzy. Zwłoki 14 z nich i jednej cywilnej ofiary pochowano na w Wysokiej w mogile zbiorowej. Część spalonych niemożliwych do zidentyfikowania szczątków, zabrano i pochowano na cmentarzu parafialnym w Jordanowie. W 1949 r. w miejscu mogiły zbiorowej z 1939 r. założono cmentarz wojenny, przenosząc szczątki 21 żołnierzy Wojska Polskiego poległych w 1939 r., ekshumowanych z miejscowości: Wysoka, Skawa, Skomielna Biała, Naprawa oraz jednego żołnierza zmarłego w sowieckim szpitalu polowym w 1945 r. w Tokarni.

Cmentarz otoczony jest niskim ogrodzeniem. Głównym elementem jest pomnik wykonany z piaskowca z marmurową tablicą, na której widnieją nazwiska żołnierz poległych w bitwie pod Jordanowem na tym cmentarzu i w innych miejscach. U podnóża pomnika znajdują się 4 mogiły ziemne z metalowymi krzyżami. Teren wokół pomnika oraz mogił ogrodzony jest dodatkowo niskimi, betonowymi słupami połączonymi łańcuchami. Charakterystycznym elementem cmentarza jest działo wojenne. Na cmentarzu znajduje się również tablica informacyjna, opisująca „Bitwę o Wysoką”, ufundowana przez Urząd Gminy w Jordanowie w sierpniu 2005 roku. Sześć lat temu wykonana została nowa tablica na pomniku głównym, która wymienia żołnierz poległych w bitwie pod Jordanowem pochowanych tym cmentarzu i w innych miejscach. Poza nazwiskami wymienionymi w wykazie pochowanych. Na tablicy umieszczono również nazwiska siedmiu żołnierzy o nieustalonym miejscu pochówku.

Na okazałym pomniku widać już znak czasu. Z tego względu władze gminy Jordanów zaczęły czynić starania o pozyskanie środków na jego remont. Zabiegi przyniosły skutek. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów przekazała na ten cel 200 tys. zł. – Dobrą wiadomość o pozyskaniu środków przekazała nam dyrektor Wydziału Rewaloryzacji Zabytków Krakowa i Dziedzictwa Narodowego w Małopolskim Urzędzie Wojewódzkim Joanna Florkiewicz – Kamieniarczyk. Jesteśmy z nią w stałym kontakcie. Obecnie trwają przygotowania do podjęcia prac. Mamy to 200 tys. zł, ale trudno jeszcze powiedzieć jak szeroki będzie zakres robót koniecznych do przeprowadzenia, a tym bardziej ile one będą kosztowały. Widzimy, że ceny na rynku budowlanym nieustannie rosną. Na razie całość prac ma być finansowana na dotacji, ale kto wie, czy nie będziemy zmuszeni wesprzeć inwestycji – mówi Artur Kudzia, wójt Jordanowa. Dodaje, że jest to szczególne miejsce na mapie gminy i powiatu, które musi być objęte wyjątkową troską. To tutaj co roku 1 września władze samorządowe, wojskowe i liczne delegacje oddają cześć obrońcom ojczyzny.