Podbabiogórze znane i nieznane – Dzień Męki Pańskiej

Triduum Paschalne Męki i Zmartwychwstania Pańskiego stanowi szczyt roku liturgicznego w Kościele Katolickim. Szczególnym dniem jest Wielki Piątek, podczas którego wspominamy męczeńską śmierć Jezusa Chrystusa na krzyżu. To niezwykły czas, ponieważ w kościele nie odprawia się żadnej mszy świętej. Specyfikę Wielkiego Piątku przybliża artykuł „Triduum Paschalne” pana Kazimierza Surzyna w dziale kultura.

            Męka Pańska jest poniekąd wpisana w krajobraz Podbabiogórza. Najważniejszym jej symbolem jest znak krzyża, który towarzyszy nam w życiu codziennym, a szczególnego znaczenia nabiera w okresie Wielkiego Postu. Wówczas odprawiane są nabożeństwa pasyjne, m.in. gorzkie żale i drogi krzyżowe. Te ostatnie mają miejsce zarówno w obrębie kościołów, ale wychodzą także poza ich mury. Największą popularnością cieszy się droga krzyżowa w Kalwarii Zebrzydowskiej. Jednakże na terenie Podbabiogórza istnieją także „lokalne Kalwarie”. Jedną z nich jest droga krzyżowa, której stacje rozlokowane są wzdłuż szlaku prowadzącego na Makowską Górę. Nabożeństwo drogi krzyżowej jest tam organizowane w Niedziele Palmową tuż po wieczornej mszy świętej. Bardzo ciekawą inicjatywą w ostatnich latach jest także „ekstremalna droga krzyżowa”, która cieszy się coraz większym zainteresowaniem wśród młodzieży. Odbywa się nocą na trasie z Zawoi i Lachowic do Kalwarii Zebrzydowskiej. Jej ideą jest pokonanie trudów drogi w całkowitej ciszy połączonej z kontemplacją i rozważaniem męki Chrystusa.

            Oprócz nabożeństw pasyjnych ważną rolę w pogłębianiu wiary odgrywają misteria Męki Pańskiej. Takie inscenizacje aktorskie urządzane są m.in. w Makowie Podhalańskim i Zawoi. Makowskie misteria reżyserowane są już od przeszło ośmiu lat. W tym czasie zaangażowanych zostało wielu aktorów – amatorów, a ich występy obejrzały setki osób zgromadzonych na widowni w sali „Stodoła”.

            Jak na początku wspomniałem Męka Pańska jest elementem krajobrazu Podbabiogórza, którą obrazują tak powszechnie występujące przydrożne krzyże. Wykonane są z różnych materiałów. Przeważają krzyże drewniane (np. w Makowie), ale napotkamy również krzyże żeliwne (charakterystyczne dla Suchej), czy też kamienne (droga między Budzowem, a Bieńkówką). Oprócz krzyży spotkamy także inne formy przypominające o Męce Pańskiej. Są nimi przytoczone już stacje drogi krzyżowej, zabytkowe krucyfiksy oraz rzeźby Chrystusa Upadającego pod Krzyżem. Takie figury umieszczone są zazwyczaj w kapliczkach (m.in. Juszczyn, Grzechynia), a ich historia sięga niekiedy XVIII wieku.

            Życzę zdrowych i wesołych świąt Wielkiej Nocy, pełnych rodzinnego ciepła i odnowy ducha oraz wiosennej pogody, wbrew zimowym zapędom.

KB

ŹRÓDŁA:

www.opoka.org.pl

ZDJĘCIA:

Fot. 1. Rzeźba Chrystusa Upadającego pod Krzyżem z k. XVIII w. przy grzechyńskiej kaplicy;

Fot. 2,3,4. Droga krzyżowa na Makowską Górę w Niedzielę Palmową;

Fot. 5,6. Misterium Męki Pańskiej w Zawoi – Zakamień;

Fot. 7. Krucyfiks na ścianie zachodniej makowskiego sanktuarium .