Majowe Święta – historia, znaczenie, refleksje

• 1 maja, Święto Pracy, Międzynarodowy Dzień Solidarności Ludzi Pracy; wprowadzone przez II Międzynarodówkę w 1889 roku, aby uczcić wydarzenia z 1886 roku w Chicago w USA, podczas strajku, którego głównym celem było wprowadzenie 8 godzinnego dnia pracy, polepszenie jej warunków, sprawy socjalne, ubezpieczeniowe, podwyżki płac. Zginęło wówczas 6 protestujących, a wielu było rannych, zaś 4 maja śmierć poniosło 11 osób i 1 policjant od wybuchu bomby. Obchodzone jest od 1890 roku. W Polsce jako święto państwowe od 1950 roku. Kojarzy się z wielkimi manifestacjami. Stało się niesłusznie narzędziem propagandy władzy komunistycznej z jej winy. Tego dnia w Kościele katolickim wspominamy Świętego Józefa Rzemieślnika. Wprowadził je papież Pius XII w 1955 roku.

• Pamiętamy o klasie robotniczej, która walczyła z ich wyzyskiem przez pracodawców.

  Reklama

• Przywołujemy osiągnięcia ruchu robotniczego m. in.: skrócenie czasu pracy, lepsze warunki pracy, socjalne, wprowadzenie ubezpieczeń, podwyższenie płac.

• Darzymy szczególnie wtedy uznaniem wszystkich ludzi pracy.

• Oddajemy szacunek dla każdej pracy wykonywanej przez człowieka.

• Solidaryzujemy się z ludźmi pracy na całym świecie.

• Uświadamiamy sobie ważność pracy dla rozwoju, utrzymania się, założenia rodziny, godnego życia.

• Ojciec Święty Jan Paweł II o pracy mówił: „Praca jest podstawowym powołaniem człowieka na tej ziemi”; „Każde ludzkie zadanie, aby osiągnęło swój cel, musi znaleźć oparcie w modlitwie”; „Dzięki pracy człowiek może odpowiedzialnie zakładać rodzinę, godnie żyć i działać w społeczeństwie”; „Praca jest dobrem człowieka – dobrem jego człowieczeństwa – przez pracę bowiem człowiek nie tylko przekształca przyrodę, dostosowując ją do swoich potrzeb, ale także urzeczywistnia siebie jako człowieka, a także poniekąd bardziej staje się człowiekiem”.

  Reklama

• Stawiamy sobie za wzór św. Józefa Rzemieślnika, człowieka pracowitego, uczynnego, dobrego, sprawiedliwego, o wspaniałym sercu, kochającego rodzinę, wyśmienitego jej opiekuna.

• Dziękujemy św. Józefowi za opiekę i patronat nad Kościołem powszechnym, ludźmi pracującymi, małżeństwami, rodzinami chrześcijańskimi, robotnikami, rzemieślnikami, drwalami, cieślami, kołodziejami, stolarzami, wypędzonymi, budowniczymi, ojcami, sierotami, dobrą śmiercią.

• 1 maja rozpoczynają się nabożeństwa majowe, odprawiane w świątyniach, koło krzyży, figur, kapliczek, ku czci Maryi, wszak miesiąc maj jest Jej poświęcony.

  Reklama

• Uwzględniając prośby wiernych, Metropolita Krakowski, Ks. Kardynał Grzegorz Ryś postanowił udzielić dyspensy od obowiązku wstrzemięźliwości od spożywania pokarmów mięsnych w piątek 1 maja 2026 roku.

   

• 2 maja, Dzień Flagi Rzeczpospolitej Polskiej, wprowadzony na mocy ustawy z 20 lutego 2004 roku. 1 sierpnia 1919 roku Sejm uchwalił ustawę dotyczącą godła i barw, w której czytamy: „Za barwy Rzeczypospolitej Polskiej uznaje się kolory biały i czerwony w podłużnych pasach równoległych, z których górny – biały, dolny zaś – czerwony”. Stosunek długości do szerokości wynosi 5:8. 2 maja to również Dzień Polonii i Polaków za Granicą, przyjęty przez Sejm z inicjatywy Senatu w 2001 roku. Szacuje się, iż obecnie około 20 mln osób polskiego pochodzenia żyje poza naszą Ojczyzną.

  Reklama

• Oddajemy cześć fladze państwowej jako jednemu z najważniejszych symboli państwowo-narodowych.

• Wywieszamy polską flagę narodową – to nasz obowiązek!

• Popularyzujemy szacunek do flagi.

• Propagujemy wiedzę o polskiej tożsamości oraz o symbolach narodowych.

• Polacy bardzo chętnie i z dumą eksponują flagi na zewnątrz np. na balkonie swojego mieszkania, domu, czy przed nim dla zachowania pamięci, spójności narodowej, łączenia się w polskości, historii, a także patriotyzmie.

• Flaga jest z nami podczas podniosłych, patriotycznych uroczystości, w czasie żałoby po stracie wybitnych Polaków, w momentach wzruszeń, radości m. in.: święta 1 Maja, 2 Maja, 3 Maja, 15 sierpnia, w Święto Wojska Polskiego, 11 listopada, w Święto Niepodległości, jak również podczas wyborów powszechnych na Prezydenta RP, do Sejmu, Senatu.

  Reklama

• To swoista radość, duma z biało-czerwonych barw, wspólnoty pod którą Polacy żyją na całym świecie.

• Łączymy się i solidaryzujemy z Polonią oraz z Polakami za Granicą na świecie.

• Dzień jest dowodem uznania dla rodaków mieszkających za granicą, za ich wielowiekowy dorobek, wielki wkład w odzyskanie przez Polskę niepodległości, propagowanie naszej Ojczyzny za granicą.

• Umacniamy jedność, wierność, więź z Macierzą, pomagając w zachowaniu świadomości narodowej.

• 3 Maja, Święto Konstytucji 3 Maja, ustanowione ustawą Sejmu Ustawodawczego z 29 kwietnia 1919 roku. Dzień uznano za święto już 5 maja 1791 roku. Zakazane podczas rozbiorów. W latach 1916 – 1918 organizowano obchody w miastach Królestwa Polskiego. Praktycznie obchodzono je do 1946 roku. Oficjalnie władze komunistyczne zniosły święto 18 stycznia 1951 roku. W 1981 roku, po powstaniu „Solidarności” ponownie świętowano, ale w stanie wojennym (1981 - 1983) i po nim zakazano. Święto przywrócono dopiero ustawą z 6 kwietnia 1990 roku, która weszła w życie 28 kwietnia tego samego roku. 3 Maja obchodzimy także Święto Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski, przeniesione wyjątkowo, jednorazowo w 2026 roku z 3 na 2 maja, decyzją Dykasterii Kultu Bożego i Sakramentów Konferencji Episkopatu Polski, co wynika z układu kalendarza liturgicznego, bowiem 3 maja w tym roku przypada V Niedziela Wielkanocna, która w hierarchii liturgicznej ma pierwszeństwo przed innymi uroczystościami. Święto przyjęte w 1920 roku przez papieża Benedykta XV, upamiętnia wymowne śluby lwowskie, które złożył król Jan Kazimierz w 1656 roku, kiedy nasza Ojczyzna zmagała się z potopem szwedzkim. Tego dnia w Katedrze we Lwowie władca powierzył Polskę pod opiekę Matki Bożej, nadając jej tytuł Królowej Korony Polskiej. Czytamy w nich m. in.: „Wielka Boga Człowieka Matko, Najświętsza Dziewico. Ja, Jan Kazimierz, za zmiłowaniem Syna Twojego, Króla królów, a Pana mojego i Twoim miłosierdziem król, do Najświętszych stóp Twoich przypadłszy, Ciebie dziś za Patronkę moją i za Królową państw moich obieram...że po wszystkich ziemiach Królestwa mojego cześć i nabożeństwo ku Tobie rozszerzać będę... a szczególnie nad Szwedem odniosę zwycięstwo...i ślubuję, że po nastaniu pokoju wraz ze wszystkimi stanami wszelkich będę używał środków, aby lud Królestwa mego od niesprawiedliwych ciężarów i ucisków wyzwolić...i spraw, abym u Syna Twego łaskę wypełnienia ich uzyskał”.

  Reklama

• Stanowi swoiste upamiętnienie Konstytucji 3 Maja, szacunek do tamtych patriotycznych wydarzeń, będących fundamentem polskiej tradycji, tożsamości.

• Uświadamiamy sobie, iż Konstytucja 3 Maja 1791 roku uchwalona przez Sejm Czteroletni, zwany też Wielkim, była pierwszym takim dokumentem w Europie, a drugim na świecie, po konstytucji amerykańskiej z 1787 roku.

• Była nowoczesna, próbowała ratować suwerenność Polski, jako silny impuls pobudzający świadomość konieczności zmian w funkcjonowaniu państwa.

• Bowiem przekształciła Rzeczpospolitą Obojga Narodów złożoną z Korony Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego (1569 – 1795) w dziedziczną, monarchię konstytucyjną, wprowadziła zasadę trójpodziału władzy na ustawodawczą, wykonawczą, sądowniczą, likwidowała wolną elekcję oraz liberum veto, częściowo zrównała prawa mieszczan i szlachty, chłopów zaś stawiała pod ochroną państwa, łagodząc nadużycia pańszczyzny, ograniczała rolę Senatu, stawiając Sejm jako wyraziciela woli narodu, wprowadzała Straż Praw, czyli Radę Ministrów powołaną przez króla, lecz pod kontrolą Sejmu oraz oczywiście potrzebne dla przestrzegania praworządności sądy, ustanawiała katolicyzm religią panującą. Niestety przestała obowiązywać od 24 lipca 1792 roku.

  Reklama

• Pamiętamy o głównych twórcach Konstytucji 3 Maja, którymi byli przede wszystkim: król Stanisław August Poniatowski, Ignacy Potocki, Hugo Kołłątaj stwierdzający, że Konstytucja 3 Maja była: „ostatnią wolą i testamentem gasnącej Ojczyzny”.

• Uświadamia nam, iż można było przyjąć konstytucję dla ratowania niepodległości, demokracji w Polsce. Jedak było już za późno, a w kraju znaleźli się jej przeciwnicy, zdrajcy i konstytucję zniesiono, zaś państwa ościenne Rosja, Austria, Prusy dokonały całkowitego rozbioru naszej Ojczyzny.

  Reklama

• Dokument mimo rozbiorów był stale przypominany i pamiętany, a także pomagał kolejnym pokoleniom podtrzymywać ważne i cenne dążenia do pełnego odzyskania niepodległości Polski.

• W tym momencie warto przypomnieć sobie, że konstytucja jest aktem prawnym najwyższej wagi i całe ustawodawstwo musi być z nią zgodne. Prawo stanowi konstytucja i pod żadnym pozorem nie wolno go łamać. Nieprzestrzeganie konstytucji jest wyrazem braku szacunku do niej, bezspornym łamaniem prawa bez względu, jaka opcja polityczna rządzi w danym czasie.

  Reklama

• Pamiętajmy, iż konstytucja jest gwarantem suwerenności, demokracji, niepodległości, ciągłości, tożsamości państwa polskiego, gwarantuje szereg praw, ale i obowiązków, określa zasady funkcjonowania demokratycznego państwa prawa.

• Święta majowe dają możliwość, refleksji, pogłębienia wiedzy historycznej, odpoczynku, skorzystania z różnych aktywności fizycznych, uczestniczenia w wiecach, piknikach, koncertach, obejrzenia filmu, spektaklu teatralnego, eksponatów muzealnych, miłego spędzenia wolnego czasu z rodziną, przyjaciółmi, znajomymi.

  Reklama

• Zatem życzę owocnego, udanego, miłego świętowania, łączącego pokolenia dzieci, młodzieży oraz osób dorosłych.

Kazimierz Surzyn