26 października – Światowy Dzień Donacji i Transplantacji

Obchodzony jest od 2005 roku. Na świecie po raz pierwszy świętowany był w Genewie 14 października 2005 roku, zaś w Polsce w Bydgoszczy tego samego roku. Organizacją zajęła się Klinika Transplantologii, prowadzona przez Zbigniewa Włodarczyka, urodzonego w 1956 roku, chirurga w zespołach transplantacyjnych i chirurgii naczyniowej oraz transplantacji klinicznej, profesora nauk medycznych.

W naszej Ojczyźnie 26 stycznia 1966 roku miał miejsce w ogóle pierwszy przeszczep, był nim przeszczep nerki, 28 listopada 1984 roku – pierwszy przeszczep szpiku kostnego, a 5 listopada 1985 roku – pierwszy udany przeszczep serca pod kierunkiem Zbigniewa Religi (1938 – 2009), kardiochirurga, polityka, profesora nauk medycznych.

Celami dnia są: propagowanie wiedzy w zakresie donacji, czyli w tym przypadku przekazywania organów, krwi, tkanek, zwłok do celów badań naukowych oraz transplantologii tj. dziedziny medycznej zajmującej się przeszczepianiem komórek, tkanek i narządów; promowanie idei oddawania krwi, organów i tkanek; zwrócenie uwagi na wysoką wartość przeszczepów i liczbę  chorych, którzy na nie z nadzieją czekają, zachęcanie do rejestracji jako dawcy; uświadamianie społeczeństwa jak ważna jest zgoda na pobranie po śmierci narządów, ratującym innym ludziom zdrowie, a także życie oraz tego, iż dawcą można być też za życia np. krwi, szpiku kostnego, nerek, części wątroby; wyrażenie wdzięczności dla wszystkich dawców narządów, tkanek, krwi, ludzi wspaniałych, wrażliwych, o wielkim sercu, jak również podziękowanie wszystkim lekarzom, pielęgniarkom i innym pracownikom medycznym za ich trudną pracę, życzliwość w ratowaniu i poprawianiu jakości życia pacjentom.

W tym celu w państwach na świecie organizowane są liczne spotkania edukacyjne, konferencje, kongresy, kampanie społeczne, rozmowy ze specjalistami zachęcającymi do rozważenia bycia dawcą narządów.

Pamiętajmy o tym, że niejednokrotnie przeszczep narządów lub tkanek jest jedyną metodą ratującą zdrowie i przedłużającą życie wielu osobom. Od 1995 roku w Polsce obowiązuje zasada tzw. domniemanej zgody na pobranie narządów. Znacznie pomaga noszenie przy sobie oświadczenia woli, które traktuje się jako informacja o decyzji dotyczącej naszych organów na wypadek śmierci. Podkreślić należy, iż oświadczenia o zgodzie na transplantację nie trzeba zgłaszać, ani rejestrować w żadnym systemie. Jedynie wystarczy wypełnić krótki formularz, wydrukować oraz poinformować o tym swoich bliskich.

Przekazywanie krwi, organów, tkanek  innym za życia może im je uratować, a w rezultacie podnieść jego jakość. Taki wspaniały dar serca możemy także zadeklarować wcześniej, wyrażając  zgodę, aby po śmierci  podarować narządy, ratujące innego człowieka lub  jednocześnie wiele osób.

Kazimierz Surzyn