16 maja – Święto Straży Granicznej

Współczesna historia święta 

Straż Graniczną (SG) współcześnie powołano do życia na mocy ustawy o Straży Granicznej z 12 października 1990 roku. Jej funkcjonowanie rozpoczęło się 16 maja 1991 roku. Święto natomiast zostało ustanowione przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej 21 lipca 1995 roku, aby upamiętnić właśnie wspomniany wcześniej dzień 16 maja 1991 roku, kiedy to rozpoczęła służbę nowo utworzona formacja SG, która wykonuje bardzo ważne zadania związane przede wszystkim z ochroną granicy państwa polskiego na lądzie i na morzu, kontrolą ruchu granicznego w Polsce, przeciwdziałaniem nielegalnej migracji, a także zwalczaniem przestępczości o transgranicznym charakterze. Przed objęciem służby funkcjonariusz SG składa wymowne ślubowanie według roty: „Ja obywatel Rzeczypospolitej Polskiej, świadom podejmowanych obowiązków funkcjonariusza Służby Granicznej ślubuję służyć wiernie Narodowi Polskiemu, mając zawsze na względzie interes Państwa Polskiego. Ślubuję stać nieugięcie na straży niepodległości i suwerenności oraz strzec nienaruszalności granicy państwowej Rzeczypospolitej Polskiej, nawet z narażeniem życia. Ślubuję ściśle przestrzegać zasad konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i obowiązującego porządku prawnego oraz ofiarnie i sumiennie wykonywać powierzone mi zadania, przestrzegać dyscypliny służbowej, wykonywać rozkazy i polecenia przełożonych, dochować tajemnic związanych ze służbą, strzec dobrego imienia służby, honoru i godności, a także przestrzegać zasad etyki funkcjonowania Straży Granicznej”. W tym uroczystym dniu wręczane są odznaczenia dla zasłużonych w służbie.

Opiekun Służby Granicznej

Jest nim święty Mateusz, celnik z Kafarnaum, dawnego miasta położonego nad Jeziorem Tyberiadzkim na północy Izraela, jeden z apostołów Jezusa Chrystusa, autor pierwszej Ewangelii, męczennik, patron: straży granicznej, celników, komorników, poborców podatkowych, księgowych, bankowców, jak również urzędników finansowych.

Służba Graniczna dawniej

Wywodziła się z formacji granicznych powstałych po I wojnie światowej w 1919 roku. Swoje święto obchodziła 11 listopada, w dniu Narodowego Święta Niepodległości. Po II wojnie światowej SG wchodziła w skład Wojsk Ochrony Pogranicza (1945 – 1991). Świętowała 12 października w rocznicę bitwy pod Lenino, mającej miejsce 12 – 13 października 1943 roku nad rzeką Miereją, na wschodniej Ukrainie, między Armią Czerwoną i walczącą w jej składzie 1 Polską Dywizją Piechoty im. Tadeusza Kościuszki, a siłami zbrojnymi Niemiec, co prawda Wojsko Polskie przy udziale z Armią Czerwoną odebrało Niemcom część terytorium, ale ofensywa nie zakończyła się pełnym zwycięstwem. Zaznaczyć należy, że w okresie Polski Rzeczpospolitej Ludowej 12 października obchodzono Święto Wojska Polskiego. Obecnie świętuje się je 15 sierpnia na pamiątkę zwycięskiej Bitwy Warszawskiej, operacji wojskowej, zwanej Cudem nad Wisłą, stoczonej w dniach 13 – 25 sierpnia 1920 roku, pomiędzy nacierającą na Warszawę i na północny zachód od niej Armią Czerwoną, a Wojskiem Polskim, zgrupowanym nad Wisłą i Wieprzem.

Życzenia

Wszystkim funkcjonariuszom oraz pracownikom cywilnym Służby Granicznej życzymy zdrowia, szczęścia, wszelkiej pomyślności w życiu osobistym i zawodowym. Z serca dziękujemy Wam za całodobową, codzienną, ważną, odpowiedzialną służbę, a także pracę na rzecz bezpieczeństwa nie tylko naszej granicy państwowej, ale też zewnętrznej Unii Europejskiej. Życzymy satysfakcji z wykonywanych zadań oraz sukcesów w służbie.

Kazimierz Surzyn