10 maja – Światowy Dzień Sprawiedliwego Handlu

    Organizatorem dnia jest Światowa Organizacja Sprawiedliwego Handlu (WFTO). Pierwowzór stanowił Europejski Dzień Sklepów Świata, obchodzony od 1966 roku przez sieć sklepów Sprawiedliwego Handlu. Wspólne obchody zapoczątkowały Japonia i Stany Zjednoczone. Inicjatorką światowych obchodów była Safia Minney, urodzona w 1964 roku, brytyjska przedsiębiorczyni, założycielka w 1991 roku Global Village i People Tree firmy odzieżowej, propagatorka sprawiedliwego handlu oraz ochrony środowiska. Inicjatywę tą podjęło Międzynarodowe Stowarzyszenie Sprawiedliwego Handlu wraz z jego organizacjami członkowskimi na  konferencji w Arusha, w mieście leżącym w północno-wschodniej Tanzanii w 2001 roku. Po raz pierwszy obchodzony był 4 maja 2002 roku, aby efektywnie promować Sprawiedliwy Handel na świecie. 

    W Polsce świętowany od 2006 roku. Nasza Ojczyzna wprowadziła wówczas na polski rynek produkty sprawiedliwego handlu, opatrzone znakiem certyfikowanym sprawiedliwego handlu takie jak: herbaty, kakao, ekologiczne kawy, czekolady, ryż jaśminowy czerwony oraz pełnoziarnisty brązowy, miody egzotyczne, olej z orzechów brazylijskich. 

    Tematem kampanii w 2025 roku jest hasło: „Bądź głosem #BusinessRevolution”. Współcześnie dąży się, aby w systemie handlowym zarówno producenci, handlowcy, jak i konsumenci sprawiedliwie dzielili korzyści z handlu. Tego dnia odbywają się liczne debaty, demonstracje, koncerty, pokazy produktów spożywczych, odzieży, biżuterii, kwiatów, wyrobów rzemieślniczych, artystycznych i innych.

    Podkreślić należy, iż sprawiedliwy handel powinien się opierać na następujących zasadach: sprawiedliwość w handlu, przejrzystość, a także odpowiedzialność, szacunek dla producentów wykluczonych, będących w niekorzystnej sytuacji ekonomicznej, walka z ubóstwem, wyzyskiem, zmianami klimatu, godziwa zapłata za pracę, zapewnienie należytych warunków pracy, bezwzględny zakaz pracy dzieci i niewolników, także dyskryminacji, równość płci, wolność działalności związkowej, budowanie potencjału drobnych wytwórców, których nie brakuje w powiecie suskim, promowanie sprawiedliwego handlu, opartego na wzajemnej uczciwości, poszanowaniu stron, dialogu, troski o człowieka oraz okazywanie szacunku dla środowiska naturalnego.

Kazimierz Surzyn