Ogrzewaj dom czysto i mądrze!

Zbliżająca się zima to okres, w którym jak co roku powraca temat jakości powietrza, którym oddychamy.

Pomiary wykonywane na terenie powiatu suskiego jednoznacznie pokazują, że stan powietrza w okresie grzewczym jest zły lub bardzo zły – głównie przez zanieczyszczenie pyłem. W wyniku spalania paliw stałych w kotłach c.o. do atmosfery dostaje się szkodliwy dla zdrowia pył zawieszony, będący zlepkiem różnych toksycznych substancji. Pył zawieszony może zawierać min.: rakotwórczy benzo(a)piren, metale cięż­kie oraz dioksyny i furany. Pył ten wdychany przedostaje się bezpośrednio do organizmu ludzkiego powodując problemy zdrowotne (m.in. choroby płuc, nowotwory, alergie). Dodatkowo substancje te opadając do najbliższego otoczenia zanieczyszczają glebę i wodę, a co za tym idzie są przyczyną skażenia żywności, którą zjadamy.

Według badań przekroczenie norm jakości powietrza szczególnie dot. pyłu zawieszonego (PM10, PM 2,5) i w związku z tym każde działania ograniczające emisję pyłów do atmosfery są bardzo wskazane. Działaniem przynoszącym największy efekt jest wymiana kotła na paliwa stałe na nowoczesne kotły gazowe i olejowe lub kotły na paliwa stałe (np. na pellet, ekogroszek) spełniające wymagania EKOPROJEKTU.
Obecnie na wymianę kotła można uzyskać dofinansowanie z rządowego programu – „Czyste Powietrze”. Celem programu jest zmniejszenie lub uniknięcie emisji pyłów i innych zanieczyszczeń wprowadzanych do atmosfery z domów jednorodzinnych.
Program skierowany jest do osób fizycznych będących właścicielami domów jednorodzinnych lub osób posiadających zgodę na rozpoczęcie budowy budynku jednorodzinnego. Szczegółowe informacje o programie (m.in. zasady programu, druk wniosku wraz z instrukcją wypełniania, wymagane dokumenty) dostępne są na stronie internetowej WFOŚiGW w Krakowie (https://www.wfos.krakow.pl/portalbeneficjenta/wymagana-dokumentacja).

Zainteresowani pozyskaniem dofinansowania muszą utworzyć konto na portalu beneficjenta WFOŚiGW w Krakowie (https://www.wfos.krakow.pl/portalbeneficjenta/register_of ) w celu pobrania i złożenia wniosku o dofinansowanie za pośrednictwem tego portalu. W przypadku pytań dot. programu Czyste Powietrze informacji udziela Pani Katarzyna Bryzek e-mail: katarzyna.bryzek@wfos.krakow.pl

Innym rozwiązaniem dla posiadaczy starych kotłów na paliwa stałe, które przynosi dobre efekty, a nie generuje żadnych kosztów jest zmiana złych nawyków w zakresie rozpalania opału. Zgodnie z uchwałą antysmogową Sejmiku Województwa Małopolskiego (Uchwała Nr XXXII/452/17 z dnia 23 styczna 2017r.) kotły, które nie spełniają żadnych norm emisyjnych (poniżej klasy 3 według normy PN-EN 303-5:2012) mogą być użytkowane do końca 2022 roku.
W przypadku strych kotłów zaleca się rozpalanie węgla i drewna od góry (rozpałka i żar są na górze przygotowanego opału). Rozpalanie opału od góry dedykowane jest dla kotłów zasypowych tzw. górnego spalania (spaliny z komory spalania mają ujście tylko w górnej jej części ), które stanowią większość wykorzystywanych kotłów zasypowych starego typu, taki sposób rozpalania powinien być dopuszczony przez producenta kotła lub kominka.

Poniżej zestawienie dobrych działań nieinwestycyjnych dla właścicieli kotłowni, pomagających w ograniczeniu emisji szkodliwych pyłów do atmosfery:
- zapomnij o spalaniu śmieci – podczas spalania plastików, ubrań, mebli powstają najgorsze trucizny, spalanie śmieci jest karalne nawet do 5000 złotych!
- rozpalaj od góry węgiel i drewno, czyli rozpałka i żar są na górze przygotowanego opału – zmień nawyk, a oszczę­dzisz co naj­mniej 30% opału, mnó­stwo czasu i nerwów. Rozpalanie opału od góry dedykowane jest dla kotłów zasypowych tzw. górnego spalania (spaliny z komory spalania mają ujście tylko w górnej jej części) oraz musi być dopuszczone przez producenta kotła ,
- postępuj zgodnie z instrukcją kotła – stosuj zalecany opał oraz utrzymuj zalecaną minimalną temperaturą kotła podczas jego pracy,
- nie kupuj najtańszego węgla– są tylko pozornie tańsze od pełnowartościowego opału, bo i tak musisz go więcej spalić, aby wyprodukować taką samą ilość energii cieplnej,
- zapewnij szczelność pieca, dobrą wentylację kotłowni, aby spalać najmniej, a uzyskiwać jak najwięcej ciepła,
- dbaj o drożność przewodów kominów i wentylacyjnych (wykonuj przeglądy kominiarskie) oraz dbaj o swoje bezpieczeństwo -zamontuj czujnik czadu i dymu ( koszt takiego urządzenia na baterię wynosi ok . 150 zł),
- jeśli palisz drewnem - używaj drewna suchego, sezonowanego (minimum 2 lata), które daje więcej ciepła i mniej zanieczyszcza (dymi ),
- nie zasłaniaj grzejników np. zasłonami lub meblami,
- przeprowadzaj krótkie i intensywne wietrzenia budynku - tak, aby nie wychłodzić budynku, najlepiej w dzień (wtedy jest szansa na dobry stan powietrza),
Zestawienie dobrych działań inwestycyjnych dla właścicieli kotłowni – budynków, ograniczających lub eliminujących emisję szkodliwych pyłów do atmosfery :

- wymień stary kocioł na nowy wysokosprawny - gazowy, olejowy lub na paliwa stałe (np. pellet, ekogroszek ) spełniający wymagania EKOPROJEKTU ,
- wykonaj modernizację centralnego ogrzewania -np. zainstaluj: aparaturę sterującą, termostaty w grzejnikach, zawory mieszające, bufor ciepła (zbiornik magazynujący ciepło), wymień grzejniki - co pozwoli Ci efektywniej wykorzystać wyprodukowaną energię
- wykonaj termomodernizację budynku – wymień okna na nowe, ociepl ściany zewnętrzne i dach (strop) budynku,
- zainstaluj odnawialne źródła energii, np. pompę ciepła.

źródło: Zbigniew Bryl Insp. UG w Jordanowie