Rozwiedzeni rodzice a 800 plus: Czy trzeba zwracać świadczenie?

Program 800 plus to kluczowe wsparcie dla rodzin, ale dla rozwiedzionych rodziców sprawujących opiekę naprzemienną może wiązać się z nieoczekiwanymi problemami. Jak donoszą media, Zakład Ubezpieczeń Społecznych zażądał od ojca zwrotu połowy wypłaconego świadczenia (wcześniej 500 plus), uznając, że nie powinien otrzymywać pełnej kwoty w okresie dzielonej opieki. Sprawa trafiła do sądu, a jej rozstrzygnięcie może dotyczyć wielu rodziców w Polsce, także czytelników sucha24.pl. Co warto wiedzieć, by uniknąć podobnych sytuacji?

Historia opisana przez Infor.pl dotyczy ojca, który od czerwca 2022 roku do maja 2023 roku otrzymywał 500 plus na córkę. W lutym 2023 roku poinformował ZUS o rozwodzie i naprzemiennej opiece z byłą żoną. ZUS obniżył świadczenie do 250 zł miesięcznie i zażądał zwrotu połowy wcześniej wypłaconej kwoty, twierdząc, że ojciec nienależnie pobierał pełne świadczenie. Rodzic odwołał się, argumentując, że wszystkie pieniądze były przeznaczane na potrzeby dziecka, co potwierdziły przelewy na konto matki i jej oświadczenie.

Prezes ZUS podtrzymał decyzję, ale Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przyznał rację ojcu. Sąd podkreślił, że celem programu 800 plus jest wsparcie w wychowaniu dzieci, a środki były wydawane zgodnie z tym założeniem. Wyrok daje nadzieję rodzicom w podobnej sytuacji, choć nie zmienia konieczności zgłaszania zmian w opiece do ZUS.

W przypadku opieki naprzemiennej, gdy dziecko spędza porównywalne okresy z każdym z rodziców, świadczenie 800 plus jest dzielone – każdy rodzic otrzymuje 400 zł miesięcznie. Jeśli jeden z rodziców pobierał pełne świadczenie, ZUS może uznać to za nienależnie wypłacone środki i zażądać zwrotu nadpłaty za okres, gdy opieka była dzielona. Kluczowe jest szybkie zgłoszenie zmiany sytuacji rodzinnej, aby ZUS mógł od razu dostosować wypłaty.

Niestety, wielu rodziców nie zdaje sobie sprawy z tego obowiązku, co może prowadzić do sporów. Wyrok WSA we Wrocławiu pokazuje, że zwrot można zakwestionować, jeśli udowodni się, że pieniądze były przeznaczane na dziecko, np. poprzez rachunki za ubrania, zajęcia dodatkowe czy przelewy między rodzicami.

Aby nie narazić się na żądanie zwrotu 800 plus, rozwiedzeni rodzice powinni:

• Zgłosić opiekę naprzemienną do ZUS zaraz po rozwodzie lub ustaleniu nowego modelu opieki, najlepiej przez platformę PUE ZUS lub w placówce ZUS.

• Dokumentować wydatki na dziecko, zachowując rachunki, potwierdzenia przelewów lub inne dowody, że środki były przeznaczane na potrzeby dziecka.

• Skonsultować się z ekspertem, np. prawnikiem lub lokalnym ośrodkiem pomocy społecznej, jeśli ZUS zażąda zwrotu lub pojawią się wątpliwości.

  Reklama

Jeśli ZUS już wystosował wezwanie do zwrotu, warto złożyć odwołanie, powołując się na wyrok WSA i przedstawiając dowody na wykorzystanie świadczenia na dziecko. Pomocne może być wsparcie prawne lub kontakt z organizacjami wspierającymi rodziny.