Msza Święta za Ojczyznę w Sanktuarium w Makowie Podhalańskim - 11 listopada 2023

W Sanktuarium Przemienienia Pańskiego w Makowie Podhalańskim 11 listopada 2023 roku o godzinie 9. 30 zostanie odprawiona jak co roku Msza Święta za naszą Ojczyznę. Później nastąpi złożenie kwiatów i zniczy w makowskich miejscach pamięci. Następnie poświęcony będzie odnowiony w 2023 roku pomnik Józefa Piłsudskiego, pochodzący z 1936 roku. Płaskorzeźba Marszałka wykonana przez F. Sokala posadowiona jest na cokole, z czterema rowkami po bokach, umieszczonym na podwyższeniu w postaci  dwóch schodów. Renowację pomnika współfinansowali:

Prezes Instytutu Pamięci Narodowej Pan Karol Nawrocki, Prezes Szpitala Specjalistycznego im. Ludwika Rydygiera Pan Artur Asztabski oraz Burmistrz Makowa Podhalańskiego Pan Paweł Sala. Na pomniku widnieje napis:

„Marszałkowi

J. Piłsudskiemu

Wierna Jego Ideom

I Wskazaniom Społecznym

Rodzina Kolejowa”

            Pomnik usytuowany jest przed Szpitalem Specjalistycznym im. Ludwika Rydygiera – Zakładem Opieki Długoterminowej w Makowie Podhalańskim, na zboczu malowniczej Łysej Góry. Wcześniej od 1933 roku funkcjonował tam Dom Wypoczynkowy Rodziny Kolejarzy. W 1936 roku nadano mu imię Marszałka Józefa Piłsudskiego oraz odsłonięto pomnik z Jego popiersiem. W latach II wojny światowej pełnił rolę ośrodka szkoleniowego dla kolejarzy Generalnego Gubernatorstwa tzw. Ostbahn. Po wojnie ośrodek przemieniono w sanatorium przeciwgruźlicze, później w Zakład Długoterminowej Opieki Medycznej im. św.  Katarzyny Sieneńskiej. Dzisiaj w gruntownie wyremontowanym budynku opiekę specjalistyczną odbierają pacjenci wymagający długoterminowego leczenia. 4 października 2023 roku Zakład Opieki Długoterminowej im. Ludwika Rydygiera świętował 10. lecie swojego istnienia. Dyrektor placówki Pani Urszula Kalemba powiedziała m.in.: „Dziękuję wszystkim za lata wsparcia, za pomoc i współpracę. Bez Was nie byłoby tego miejsca. Razem stworzyliśmy ośrodek, który znany jest nie tylko z wysokich standardów opieki, ale też z wielkiej empatii do człowieka chorego, któremu po prostu tworzymy tu drugi dom”.

            Odnowienie i poświęcenie pomnika Marszałka Józefa Piłsudskiego przed szpitalem jest wyrazem hołdu i pamięci dla Wielkiego Człowieka, który wywarł decydujący wpływ na kształt polityki zarówno wewnętrznej jak i zagranicznej II Rzeczpospolitej Polskiej.

            Józef Piłsudski (1867 – 1935), działacz społeczny i niepodległościowy, jeden z twórców niepodległego państwa polskiego, żołnierz, polityk, mąż stanu, od 1892 roku członek Polskiej Partii Socjalistycznej, twórca Organizacji Bojowej PPS w 1904 roku i Polskiej Organizacji Wojskowej w 1914 roku, członek Komisji Wojskowej w Tymczasowej Radzie Stanu z 1917 roku, naczelny wódz Armii Polskiej od 11 listopada 1918 roku, w latach 1918 – 1922 Naczelnik Państwa, pierwszy marszałek Polski w 1920 roku, przywódca obozu Sanacji po przewrocie majowym w 1926 roku, dwukrotny premier Polski w latach 1926 – 1928 oraz w 1930 roku.

            Warto przy tej wymownej okazji przypomnieć, iż Marszałek Józef Piłsudski w listopadzie 1914 roku odwiedził Maków Podhalański w związku z powołaniem tutaj do życia Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”. Gościł w dworku „Paczosówka”. 24 sierpnia 1914 roku z Makowa wyruszyło 58. ochotników z drużyny „Sokoła” pod dowództwem Kazimierza Puzika, aby walczyć w szeregach Pierwszej Kompani Kadrowej utworzonej przez Józefa Piłsudskiego. Po raz drugi Piłsudski przybył do Makowa w 1916 roku. Około 1918 roku powstała pieśń patriotyczna pt. „Biała róża”, znana też jako „Rozkwitały pąki białych róż”, której twórcami są Mieczysław Kozar Słobódzki, Kazimierz Wroczyński oraz Jan Lankau, makowski aptekarz, legionista. Opowiada ona o młodej dziewczynie zrozpaczonej po utracie swojego ukochanego Jasieńka, który poszedł na wojnę i nigdy już nie powrócił do rodzinnego domu. Prawdopodobnie inny żołnierz opisał bohaterską śmierć Jasieńka i pocieszał wdowę. W 1931 roku uchwałą Rady Miejskiej Makowa nadano Józefowi Piłsudskiemu Honorowe Obywatelstwo Makowa Podhalańskiego. Ówczesny Burmistrz Pan Franciszek Skupiński wystosował list do Józefa Piłsudskiego, w którym czytamy m.in.: „Mam zaszczyt zakomunikować, że Rada Gminna miasta Maków Podhalański na uroczystym posiedzeniu  19 marca 1931 roku z okazji imienin i upamiętnienia pobytu w naszym mieście w 1914 roku jednomyślnie nadała Panu Marszałkowi Honorowe Obywatelstwo prosząc Go o łaskawe przyjęcie przy tym składając Mu wyrazy czci, hołdu i oddania”. W 2005 roku odsłonięto tablicę upamiętniającą 70. rocznicę śmierci Józefa Piłsudskiego znajdującą się na budynku Biblioteki Miejskiej w Makowie Podhalańskim z napisem:

„Marszałkowi Józefowi Piłsudskiemu

Honorowemu Obywatelowi Makowa Podhalańskiego

w 70. rocznicę śmierci

Wdzięczni rodacy

Maków Podhalański 2005 r.”

Kazimierz Surzyn