Podróże małe i duże – Małopolskie szlaki świętych

Warto udać się na szlaki turystyczne, aby przeżyć wspaniałe chwile, podziwiając zabytki sakralne. W naszym województwie jest wiele tematycznych szlaków pielgrzymkowych związanych ze świętymi. Należą do nich przede wszystkim: Szlak Maryjny, Szlak św. Jakuba, Małopolski Szlak Bożogrobców, Szlak św. Szymona, Trasa św. Stanisława, Krakowski Szlak Świętych.

Szlak Maryjny jest szlakiem międzynarodowym. Docelowo ma połączyć sławne sanktuaria maryjne tj. austriackie Mariazell z polską Częstochową. W Małopolsce rozciąga się on od granicy ze Słowacją do Zakopanego, a następnie biegnie przez Jordanów i Maków Podhalański do Kalwarii Zebrzydowskiej i dalej wiedzie przez Alwernię, Krzeszowice, Olkusz, poprzez tereny Jury Krakowsko - Częstochowskiej aż do Jasnej Góry.

Szlak św. Jakuba jest również szlakiem międzynarodowym. Pielgrzymowanie do katedry św. Jakuba w Santiago de Compostela w Hiszpanii sięga początków średniowiecza. Idea ta trwa do dziś. Dawne trasy św. Jakuba (Camino de Santiago) odżyły w Zjednoczonej Europie zarówno jako pielgrzymki religijne jak i turystyczne. W województwie małopolskim szlak św. Jakuba łączy Sandomierz i Kraków. Obecnie oznakowana jest trasa prowadząca z Tuchowa przez Tarnów do Krakowa. Docelowo ma być połączona Korczowa na granicy z Ukrainą z Górą św. Anny na Śląsku.

Św. Jakub zwany Większym (zm. W 43 lub 44 r.), był jednym z 12 apostołów Jezusa Chrystusa, męczennikiem, ofiarą pierwszego prześladowania chrześcijan. Kult św. Jakuba w Polsce wprowadzili benedyktyni z Leodium (obecnie Liége), za panowania Kazimierza Odnowiciela.

Małopolski Szlak Bożogrobców, zwanych także miechowitami, gdyż w Miechowie znajduje się najsłynniejsza w naszej Ojczyźnie siedziba Zakonu Kanoników Regularnych Stróżów Grobu Pańskiego w Jerozolimie. Innymi miejscami związanymi z ich działalnością są: Uniejów, Chełm koło Bochni, Chodów oraz Siedliska. Wszystkie te miejsca łączy ze sobą Szlak Bożogrobców. Przy trasie można zwiedzić: w Uniejowie kościół parafialny św. Wita pochodzący z XV wieku, wybudowany przez Bożogrobców, w Chełmie świątynię parafialną św. Jana Chrzciciela z XVII stulecia oraz Muzeum Bożogrobców. Zaznaczyć też należy, że Chodów i Siedliska to wioski podmiechowskie, które dawniej należały do klasztoru w Miechowie.

Zakon Bożogrobców został założony w 1099 roku przez Gotfryda z Bouillon. W Polsce prowadzili oni m.in. działalność charytatywną i duszpasterską. Popularyzowali pochodzący z tradycji jerozolimskich zwyczaj budowania Grobu Pańskiego. Organizowali także nabożeństwa pasyjne.

Szlak św. Szymona w Lipnicy Murowanej, łączy miejsca związane z kultem świętego. Koło trasy pielgrzymkowej usytuowane są: drewniany kościółek cmentarny pod wezwaniem św. Leonarda, znajdujący się na liście zabytków UNESCO, lipnicki rynek, który mieści figurę św. Szymona, kościół parafialny św. Andrzeja, a także dwór Ledóchowskich, w którym mieszkały św. Urszula Ledóchowska i jej siostra błogosławiona Maria Teresa Ledóchowska.

Św. Szymon z Lipnicy (1437-1482), był bernardynem, pracował charytatywnie, zmarł w Krakowie, pielęgnując ofiary epidemii cholery, kanonizowany w 2007 roku przez Papieża Benedykta XVI.

Trasa św. Stanisława w Krakowie to szlak spacerowy, który łączy miejsca związane z kultem św. Stanisława za Szczepanowa. Rozpoczyna się on od katedry św. Stanisława BM i św. Wacława na Wawelu, gdzie przechowywane są relikwie świętego, w okazałej konfesji, usytuowanej na środku nawy głównej. Później podążamy obok zabytków barokowych tj.: kościoła św. Bernardyna ze Sieny oraz Klasztoru Bernardynów. Tutaj złożone są relikwie św. Szymona z Lipnicy. Następnie kierujemy się na Skałkę, gdzie ponad bulwarami wiślanymi usytuowany jest barokowy kościół św. Michała Archanioła i św. Stanisława. Najważniejsze święto w tym sanktuarium przypada na 8 maja. Jest to dzień procesji z relikwiami św. Stanisława z Wawelu na Skałkę. W Krypcie zasłużonych umieszczonej pod kościołem pochowani zostali m.in.: Jan Długosz, kronikarz; Stanisław Wyspiański, dramatopisarz, malarz; Czesław Miłosz, znakomity poeta uhonorowany nagrodą Nobla.

Św. Stanisław ze Szczepanowa (ok. 1030-1079), był od 1072 roku biskupem krakowskim, został zamordowany w 1079 roku wskutek zatargu z Bolesławem II Śmiałym, został kanonizowany w 1254 roku przez Papieża Innocentego IV, jest współpatronem Polski. Kult świętego odegrał ogromną rolę w dążeniu do zjednoczenia państwa polskiego w II połowie XIII wieku i w początkach XIV stulecia. Legenda św. Stanisława jest popularna w literaturze i sztuce.

Krakowski Szlak Świętych wiedzie wokół grobów świętych i błogosławionych, którzy zostali pochowani w krakowskich świątyniach. Spoczywa w nich również kilka osób zmarłych w opinii świętości. Miejsca po których prowadzi ów Szlak Świętych to: Bazylika Archikatedralna na Wawelu (św. bp. Stanisław ze Szczepanowa, św. bp. Wacław, św. Królowa Jadwiga, bł. Wincenty Kadłubek, bp. Jan Prandota); Bazylika św. Michała Archanioła i Stanisława BM OO. Paulinów na Skałce (św. Stanisław ze Szczepanowa); Kościół św. Katarzyny i Małgorzaty OO. Augustianów (Izajasz Boner); Bazylika Bożego Ciała XX. Kanoników Regularnych Laterańskich (bł. Stanisław Kazimierczyk); Kościół św. Bernardyna ze Sieny OO. Bernardynów (św. Szymon z Lipnicy, bł. Anastazy Pankiewicz); Bazylika św. Franciszka z Asyżu OO. Franciszkanów (św. Maksymilian Maria Kolbe, bł. Salomea, bł. Aniela Salawa); Bazylika Trójcy Świętej OO. Dominikanów (św. Jacek Odrowąż); Bazylika Najświętszego Serca Pana Jezusa (bł. o. Jan Beyzym); Bazylika św. Floriana (św. Florian); Bazylika Wniebowzięcia NMP (Świętosław Milczący); Kościół św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty (s. Zofia Czeska); Kościół św. Marka (Michał Giedroyć); Kościół XX. Zmartwychwstańców (o. Paweł Smolikowski); Bazylika Nawiedzenia NMP (bł. Hilary Paweł Januszewski); Kolegiata Akademicka św. Anny (św. Jan Kanty, bp. Jan Pietraszko, Jerzy Ciesielski); Kościół Niepokalanego Serca Maryi SS. Felicjanek (bł. Maria Angela Truszkowska); Kościół św. Augustyna i św. Jana Chrzciciela PP. Norbertanek (bł. Bronisława, s. Emilia Podoska); Sanktuarium ECCE HOMO SS. Albertynek (św. Brat Albert Chmielowski, bł. Bernardyna Jabłońska) oraz Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Łagiewnikach (św. Faustyna Kowalska).

Kazimierz Surzyn