Nikotynizm

Coraz częściej po papierosy sięga młodzież. Palenie powoduje stopniowe uzależnienie się młodego organizmu od tytoniu. W rezultacie bardzo trudno jest przestać palić. Jest szkodliwe dla zdrowia zarówno palących jak i osób przebywających wokół nich. Powoduje problemy z koncentracją, lęki, bezsenność, częste rozdrażnienie, depresję oraz tak zwany głód nikotynowy.

Wśród przyczyn tego zjawiska wymienić należy:

• zaspakajanie ciekawości,

• naśladownictwo, pragnienie upodobnienia się do starszych,

• chęć zaimponowania rówieśnikom,

• kłopoty w nauce, w zachowaniu,

• konflikty rodzinne,

• zły przykład ze strony rodziców, którzy palą nałogowo,

• bezradność wobec różnych sytuacji życiowych,

• brak woli porzucenia nałogu,

• odreagowanie na stres.

Nikotynizm jest jednym z najgroźniejszych czynników wywołujących przedwczesne zgony w Polsce. Szacuje się, iż nałóg ten powoduje około 40% zgonów, szczególnie wśród mężczyzn w wieku 35 – 64 lat. Każdego roku z powodu chorób wywołanych paleniem umiera ponad 40 tysięcy ludzi. Stanowi to około 11% wszystkich zgonów.

Szczególnie u palących papierosy zagrożony jest układ oddechowy. Dym tytoniowy powoduje około 90% zachorowań i zgonów na przewlekłą chorobę płuc. Częściej u palaczy występuje uciążliwy kaszel, odkrztuszanie, astma oraz infekcje dróg oddechowych. Naukowcy podczas badań medycznych odkryli niepokojące różnice między palącymi a abstynentami w przypływach wydechowych. Zjawisko to występuje na wskutek obniżenia rezerw wentylacyjnych płuc, które jest uzależnione od liczby papierosów wypalonych dziennie. Ponadto u dzieci rodziców, którzy palą stwierdzono częstsze występowanie infekcji oddechowych.

Nikotyna wpływa niekorzystnie na układ krążenia. Według badań palenie jest przyczyną 30% zgonów z powodu przewlekłej choroby wieńcowej, zaś około 20% umieralności stanowią inne schorzenia serca. Palenie zwiększa ryzyko nagłego zgonu np. przy zawałach, przeszczepach wieńcowych, czy też przy tętniakach aorty brzusznej. U palaczy występuje często miażdżyca kończyn, martwica, a w następstwie może dojść do amputacji kończyn. Nikotyna zwiększa też ryzyko udaru mózgowego. Palący mają 2 do 15 razy wyższy poziom karboksyhemoglobiny we krwi w porównaniu z osobami niepalącymi. Ponadto dochodzi u nich do obniżenia ilości hemoglobiny dostępnej dla transportu tlenu.

Palenie papierosów powoduje częstsze występowanie choroby wrzodowej i utrudnia ich gojenie. Może spowodować rozwój nowotworów w takich narządach jak: płuca, nerki, jama ustna, krtań, przełyk, trzustka, pęcherz moczowy. Zwiększa u kobiet w ciąży ryzyko poronienia, urodzenie dziecka martwego lub z niską wagą. Przyczynia się do poczęcia dziecka opóźnionego w rozwoju umysłowym.

Nikotyna może także podwyższyć masę krwinek czerwonych, stężenie całkowite cholesterolu w surowicy, leukocytozę – liczbę białych ciałek krwi, hematokryt – ilość żelaza w hemoglobinie, poziom CEA antygenu nowotworowo – płodnego. Długotrwałe palenie w tych przypadkach może spowodować raka krwi, dróg oddechowych i choroby serca. Ponadto obniża m.in. czas krzepnięcia krwi, poziom kreatyniny i albumin.

Należy również podkreślić, że palenie powoduje zmniejszenie skuteczności leków podawanych do organizmu przy różnego rodzaju chorobach. Konsekwencją tego jest konieczność zwiększania palaczom dawek danego leku, co z kolei może spowodować komplikacje chorobowe.

Wielką rolę w propagowaniu zdrowego stylu życia – bez papierosów – mogą skutecznie spełnić przede wszystkim rodzice, lekarze, pielęgniarki, nauczyciele oraz media. To nasz wspólny obowiązek.

Kazimierz Surzyn

Przy współpracy z https://swiatpremixow.pl/