9 grudnia – Międzynarodowy Dzień Pamięci i Godności Ofiar Zbrodni Ludobójstwa oraz Zapobiegania tej Zbrodni

Ustanowiony został 11 września 2015 roku przez Zgromadzenie Ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ). Upamiętnia rocznicę przyjęcia przez ONZ 9 grudnia 1948 roku „Konwencji w sprawie zapobiegania i karania zbrodni ludobójstwa”, w której czytamy m.in.: ludobójstwo to „czyn dokonany w zamiarze zniszczenia w całości lub w części grup narodowych, etnicznych, rasowych lub religijnych jako takich poprzez: zabójstwo członków grupy; spowodowanie poważnego uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia psychicznego członków grupy; rozmyślne stworzenie dla członków grupy warunków życia, obliczonych na spowodowanie ich całkowitego lub częściowego zniszczenia fizycznego; stosowanie środków, które mają na celu wstrzymanie urodzin w obrębie grupy; przymusowe przekazywanie dzieci członków grupy do innej grupy”. 

Przykładami ludobójstwa są w szczególności: w XIII wieku – wyniszczenie około 60 milionów Chińczyków w czasie mongolskich podbojów; w XIII i XIV stuleciu – wyniszczenie Jaćwingów i Prusów przez Krzyżaków; w XVII wieku – śmierć około1/3 populacji Irlandii w wyniku prowadzonej tam kampanii przez Olivera  Cromwella; w XVIII stuleciu – eksterminacja Wandei; w XIX wieku – eksterminacja Aborygenów tasmańskich, ludności w Kongu belgijskim, Czerkiesów; w XX stuleciu – ludobójstwo Ormian, Asyryjczyków, Greków Pontyjskich; Niemiec i ich sojuszników – Holocaust, obozy niemieckie (1933 – 1945), zbrodnia w Palmirach, Ponarach, rzeż wołyńska, czystka etniczna w Małopolsce Wschodniej, rzeź Woli; Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich – Wielki głód na Ukrainie, gułagi, łagry, operacja polska NKWD, obozy NKWD, zbrodnia katyńska, egzekucje w Kuropatach, Bykowni, Obława augustowska; po II wojnie światowej – ludobójstwo w Bangladeszu, Burundi, Kambodży, Sabrze i Szatili, Kurdów – atak gazowy w Halabdży, operacja Al-Anfal; Masakra Szyitów w Dudżali, ludobójstwo w Rwandzie, masakra w Srebrenicy, Ahmići; w XXI wieku – Konflikt w Darfurze, ludobójstwa Ujgurów, Jazydów, w Strefie Gazy.

Zasadniczymi celami dnia przede wszystkim są: podniesienie wiedzy oraz świadomości na temat konwencji o ludobójstwie, cierpieniach i zabójstwach ludności na przestrzeni wieków, nieludzkiego, barbarzyńskiego postępowania wobec ludzi; podejmowanie wysiłków na rzecz konsekwentnego zwalczania, a także zapobiegania przestępczości ludobójstwa, promowanie działań zapobiegawczych poprzez odpowiednią edukację zwłaszcza młodego pokolenia, podejmowanie stanowczej walki z mową nienawiści, wykluczaniem ludzi na tle rasowym, etnicznym, religijnym i innych, z rażącym łamaniem praw człowieka; szeroka współpraca międzynarodowa  w zakresie sprawiedliwości i ochrony ludzi; upamiętnienie Ofiar Ludobójstwa.

Pamięć o Ofiarach Ludobójstwa niech będzie dla nas wszystkich niezwykle ważną inspiracją do budowania świata opartego na godności, poszanowaniu ludzi, ich praw, sprawiedliwości oraz pokoju.

Kazimierz Surzyn