Sadźcie historie, a świat zakwitnie. Międzynarodowy Dzień Książki dla Dzieci 2026

2 kwietnia na całym świecie obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Książki dla Dzieci, święto ustanowione na cześć duńskiego baśniopisarza Hans Christian Andersen. Tegoroczne obchody pod hasłem „Sadźcie historie, a świat zakwitnie” zachęcają do odkrywania mocy opowieści i promowania wartości, które kształtują młodych czytelników.

Data 2 kwietnia nie jest przypadkowa – tego dnia w 1805 roku urodził się Hans Christian Andersen, autor ponad 150 baśni, które od pokoleń inspirują dzieci i dorosłych na całym świecie. Jego historie, takie jak „Brzydkie kaczątko”, „Calineczka” czy „Królowa Śniegu”, uczą empatii, wyobraźni i odwagi w pokonywaniu życiowych trudności.

Święto ustanowiono w 1967 roku z inicjatywy Międzynarodowej Izby ds. Książek dla Młodych Ludzi (IBBY). Polska sekcja tej organizacji działa od 1973 roku, a nasz kraj był gospodarzem święta w 1979 roku. Każdego roku obchody organizowane są w innym kraju – w przeszłości gościły je m.in. Japonia, Belgia, Brazylia, Rosja, Hiszpania, Indie, Nowa Zelandia, Egipt i Stany Zjednoczone.

W 2026 roku gospodarzem święta jest Cypryjska Sekcja IBBY. Hasło tegorocznych obchodów brzmi: „Sadźcie historie, a świat zakwitnie”. Autorkami materiałów przygotowanych na święto są Elena Perikleous (tekst) i Sandra Eleftheriou (plakat), a polskie tłumaczenie wykonała Katarzyna Ryrych-Korczyńska.

Przesłanie tegorocznego dnia podkreśla moc literatury w inspirowaniu zmian społecznych i ekologicznych. Opowieści mają zachęcać dzieci i dorosłych do tworzenia bardziej zielonego, życzliwego świata, w którym wartości takie jak empatia, odwaga i kreatywność rozwijają się od najmłodszych lat.

Czytanie dzieciom to jeden z najprostszych sposobów, by rozwijać wyobraźnię, pamięć i umiejętność logicznego myślenia. Książki uczą kojarzenia faktów, wzbogacają emocjonalnie i zaszczepiają miłość do literatury. Akcja społeczna „Cała Polska czyta dzieciom”, która od 2001 roku promuje codzienne czytanie w rodzinach, pokazuje, że wspólne chwile z książką mogą kształtować całe pokolenia.

Tegoroczny tekst przygotowany przez Cypryjską Sekcję IBBY w formie metafory ogrodu i sadzenia historii pokazuje, jak książki mogą zmieniać świat. Dziecko, które dorasta, czyta, tworzy i dzieli się opowieściami, staje się ogrodnikiem, który sadzi magiczne historie, pielęgnuje wyobraźnię i rozkwita miłością, nadzieją i wiarą w niemożliwe.

Z okazji Międzynarodowego Dnia Książki dla Dzieci biblioteki, domy kultury i księgarnie organizują liczne wydarzenia: warsztaty, spotkania z autorami, dyskusje, wystawy i akcje promujące czytanie. To doskonała okazja, by zarówno dzieci, jak i dorośli odkryli magię literatury i docenili jej wpływ na rozwój młodego pokolenia.

tłum. Katarzyna Ryrych-Korczyńska

Dawno, dawno temu urodziło się dziecko, które pragnęło żyć lepiej niż bohaterowie bajek, co żyli tylko długo i szczęśliwie. Dziecko dorastało i zmieniało się, czytało i stawało się Don Kichotem, walczącym z wiatrakami; Alicją, która odkrywała cuda; Robin Hoodem, ratującym lasy, wilkiem zwołującym stado śpiewające do księżyca.

Mijały lata, ale świat pozostawał bez zmian, o których kiedyś marzyło. Jednak udało mu się stworzyć zupełnie nowy świat w ogrodzie na dziedzińcu, wypełniony wszystkim, co było bliskie jego sercu. Minęło jeszcze kilka lat. I kiedy książki napełniły mądrością jego duszę, dziecko wiedziało, co należy zrobić. Kiedy nadeszła jesień, spulchniło ziemię i zasiało ziarna. Nadeszła zima. Dziecko cierpliwie czekało, aż stopnieje biała pokrywa śniegu, a gdzieś głęboko kiełkowały książki.

A potem nadeszła wiosna. Z łodyg wyrosły delikatne liście, zmężniały pnie, rozpostarły się gałęzie, wystrzeliły pąki. Dusza dziecka rozkwitła kolorami i zapachem. A lato? Był to czas łodzi, żaglówek, szybujących balonów, czas rowerów… czas dalekich podróży! Teraz dziecko wiedziało już na pewno: oto sposób, aby zmienić świat – trzeba zostać ogrodnikiem. Sadzić magiczne opowieści, siać słowa, uprawiać obrazy, zbierać cuda, podlewać ogród wyobraźnią. I tak powstała opowieść…

Co było potem? Dziecko rozkwitło miłością, rozdawało przechodniom bukiety złożone z pokoju, nadziei i siły, i wiary w niemożliwe. Bukiety małych cudów dla każdego, kto pojawił się obok. Każdej wiosny, 2 kwietnia, historie, które zasiało dziecko okrywają ziemię kwiatami. A, jeszcze i to – dzieląc się swoją wiedzą, sprawiało, że mądrość docierała do wszystkich – starych i młodych. Bo ogród dziecka stał się Ogrodem Nadziei, Dworem Cudów, skąd czarodziej wysyła z wiatrem czerwone nici słów, które splatają się w opowieści…