Kultura góralska na liście dziedzictwa kulturowego UNESCO?

Polska, Słowacja i Czechy rozpoczęły starania o wpisanie kultury góralskiej na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego.

Podczas konferencji w Oravskiej Polhorze w styczniu 2023, gospodarze przedstawili ideę wpisania kultury góralskiej na Listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości (UNESCO) wspólnie przez Polaków, Słowaków i Czechów. Do wspólnego wystąpienia o wpis na „listę UNESCO” potrzebne jest wcześniejsze dokonanie wpisów na listy krajowe w Polsce i w Czechach. Słowacy swoją góralską kulturę wpisali już na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego.

Jeżeli chodzi o Polskę, to w czwartek 16 lutego w Zawoi odbyło się ważne spotkanie dające początek pracom nad wpisem kultury góralskiej na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego. W zorganizowanym przez Starostwo Powiatowe w Suchej Beskidzkiej i Babiogórskie Centrum Kultury w Zawoi, udział wzięli przedstawiciele Zarządu Głównego Związku Podhalan, Rady Naukowej Związku Podhalan, Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Narodowego Instytutu Dziedzictwa, Małopolskiego Centrum Kultury SOKÓŁ w Nowym Sączu, Regionalnego Ośrodka Kultury w Bielsku-Białej oraz przedstawiciele samorządów, konkretnie powiatów, na obszarach których zamieszkują poszczególne grupy etnograficzne górali polskich i dwóch miast, w których odbywają się największe festiwale góralskie.

Po wyjaśnieniach ekspertów i dyskusji, która się później odbyła, zebrani postanowili rozpocząć pracę nad wpisem na listę krajową i dokonali wstępnego podziału zadań w tym zakresie powierzając rolę koordynatora działań Związkowi Podhalan wspomaganemu przez regionalne instytucje kultury – Małopolskie Centrum Kultury SOKÓŁ i Regionalny Ośrodek Kultury w Bielski Białej, a reprezentujący Zarząd Główny Związku Podhalan prezes Julian Kowalczyk oraz Piotr Gąsienica, z-ca dyrektora MCK Sokół i Lesław Werpachowski, dyrektor ROK, dziękując za zaufanie, postanowili podjąć się zadania.

Pilotowanie wszystkich koniecznych prac i całego formalnego procesu wpisu, co będzie w tym przypadku niełatwe, przyjęła na siebie Agata Mucha, koordynator NID ds. Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego.

Zebrani upoważnili jednocześnie organizatorów spotkania do powiadomienia strony słowackiej o woli dokonania wspólnego wpisu kultury góralskiej na Listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości (UNESCO).